
“Modern medicine is a negation of health. It isn’t organised to serve human health, but only to serve itself as an institution. It makes more people sick than it heals.” – Ivan Illich, philosopher and writer
Recentelijk was er weer eens ophef in de voetbalwereld, omdat er een aantal spelers op een hun eigen wedstrijden zouden hebben gewed. Dit deed mij denken aan het schandaal rond Dick Jol, een van de beste Nederlandse scheidsrechters ooit, die in de jaren negentig ook beschuldigd is van het gokken op wedstrijden waarin hijzelf scheidsrechter was. Iedereen begrijpt waarom dit een probleem is: Jol kon de uitslag zelf beinvloeden door de manier waarop hij floot. Een belangenconflict noemen we dat. Tegelijkertijd vinden we het wel heel normaal dat wetenschappers zich op grote schaal laten betalen door commerciele bedrijven. Terwijl hier veel meer op het spel staat. Wanneer het gaat om onze gezondheid zijn er vele ‘algemene wijsheden’, die gebaseerd zijn op het onderzoek van deze wetenschappers. Maar is ons blinde vertrouwen in de wetenschap wel terecht?
Zapruder stelt dit stuk op verzoek veilig ivm met opheffing van een website
Principes wetenschap
“What hope is there for medical science to ever become a true science when the entire structure of medical knowledge is built around the idea that there is an entity called disease which can be expelled when the right drug is found?” John H. Tilden, M.D.
Wetenschap draait om het verkrijgen van kennis door het gebruik van theorien en methoden die door ons waargenomen verschijnselen kunnen verklaren en / of voorspellen. Theorien zijn wetenschappelijk, op het moment dat ze 1) intern consistent (logisch) zijn, 2) ze kunnen worden getoetst (falsifieerbaarheid), en 3) er voorspellende waarde vanuit gaat. Bijvoorbeeld, iedere keer dat ik iets laat vallen gebeurt hetzelfde, dus Newton’s theorie over de wet van de zwaartekracht klopt en heeft voorspellende waarde en is dus wetenschappelijk. Overigens presenteerde Newton geen verklaring voor dit fenomeen.
Opdat deze principes gewaarborgd blijven is er een systeem ontstaan waarbij onderzoekers zich aan bepaalde spelregels houden. Als zij een wetenschappelijke doorbraak hebben gerealiseerd kunnen ze hun bevindingen vastleggen in een artikel en voorleggen aan een (voor hun vakgebied relevant) wetenschappelijk tijdschrift. Deze zal het artikel door andere wetenschappers laten beoordelen (dit heet ‘peer review’) en bij positieve bevindingen het artikel publiceren.
Een tijdschriftpublicatie functioneert als een keurmerk. Andere wetenschappers zullen voortboorduren op gepubliceerde artikelen en eruit citeren in volgende publicaties. De status van een wetenschapper hangt in grote mate af van het aantal publicaties en citaten. Ook het ‘impact level’ speelt een rol (de reikwijdte van een tijdschrift); BMJ, JAMA, The Lancet en NEJM zijn bijvoorbeeld de meest prestigieuze medische tijdschriften. De verantwoordelijkheid van deze tijdschriften is dus groot, want zij bepalen uiteindelijk welke wetenschappelijke bevindingen ‘geratificeerd’ worden. Als zij onderzoeken publiceren die incorrect zijn, en toekomstige wetenschappers borduren voort op de conclusies, kan dat grote verspilling van geld, talent, kostbare tijd (voor het redden van levens) en regelrechte letselschade tot gevolg hebben.
Wie betaalt bepaalt
“There is a crisis of credibility in medicine and science. Less and less information seems purely disinterested. You have to check everything out” - Dr Joseph Sonnabend, virologist for the Medical Research Council
Laten we eens kijken naar de medische wetenschap. Het overgrote deel van het wetenschappelijk onderzoek in deze discipline wordt of gefinancierd door of uitgevoerd door personen en instanties die financiele banden hebben met (commerciele) farmaceutische bedrijven. Per jaar besteden deze bedrijven samen meer dan $50 miljard aan R&D (research & development). 84% hiervan gaat naar het ontwikkelen (38%) en testen (48%) van (chemische) medicijnen. Slechts 14% gaat naar fundamenteel onderzoek.
De implicaties zijn enorm. Het betekent dat commerciele bedrijven bepalen waarnaar onderzoek wordt gedaan, en – veel belangrijker – waarnaar niet, namelijk goedkope, betaalbare geneesmethoden die gericht zijn op preventie. Waar vroeger een wetenschapper vrij onafhankelijk kon functioneren en in zijn levensonderhoud kon voorzien door zijn leerstoel, zijn de banden tussen wetenschappers / wetenschapsinstellingen en bedrijven nu zo verstrengeld dat de incentive voor medische wetenschappers niet is om wetenschap te bedrijven, maar om verkoopbare medicijnen te ontwikkelen.
Het gevolg is dat in wetenschappelijk onderzoek vaak al naar een vooraf vaststaand resultaat wordt toegewerkt (het medicijn werkt en is veilig, we moeten het alleen nog even bewijzen). Er zijn professionele firma’s wiens core business het is om wetenschappelijke onderzoeken zo op te zetten dat het gewenste resultaat altijd bereikt wordt. Volgens Richard Smith, 25 jaar editor van BMJ waarvan 13 jaar als chief executive van de BMJ Publishing Group (dus met recht een autoriteit), zijn er onder andere de volgende veel gebruikte methoden:
• “Conduct a trial of your drug against a treatment known to be inferior.
• Trial your drugs against too low a dose of a competitor drug.
• Conduct a trial of your drug against too high a dose of a competitor drug (making your drug seem less toxic).
• Conduct trials that are too small to show differences from competitor drugs.
• Use multiple endpoints in the trial and select for publication those that give favourable results.
• Do multicentre trials and select for publication results from centres that are favourable.
• Conduct subgroup analyses and select for publication those that are favourable.
• Present results that are most likely to impress—for example, reduction in relative rather than absolute risk.”
Om echt wetenschappelijke conclusies te kunnen trekken uit een medisch onderzoek moeten er eigenlijk altijd 3 onderzoeksgroepen zijn. 1 groep die het medicijn ontvangt. 1 groep die een placebo ontvangt. 1 groep die geen medicatie krijgt. Verder moet het gaan om een zo homogeen mogelijke groep testpersonen. Vervolgens dient geen van de testpersonen of het behandelende personeel te weten wie in welke groep zit. Dit noemen ze dubbelblind. De meeste onderzoeken voldoen niet aan deze criteria. Tot mijn grote ontsteltenis kwam ik er zelfs achter dat er NOG NOOIT een dubbelblind gecontroleerd onderzoek is gedaan naar of vaccins op lange termijn veilig en effectief zijn. Dit geldt ook voor ALLE anti-virale medicijnen die voorgeschreven worden aan mensen met een hiv-diagnose.
Als de onderzoeksresultaten binnen zijn wordt er vervolgens nog op grote schaal gesleuteld aan de interpretatie ervan. Er zijn zoveel manieren om te liegen met statistieken dat ik hier niet de ruimte heb om ze allemaal te bespreken. Check het zelf met de volgende links…
http://www.dorak.info/epi/bc.html
http://en.wikipedia.org/wiki/Misuse_of_statistics
How to lie with statistics
Af en toe doet er iemand onderzoek naar de relatie tussen de financiering en de uitkomsten van wetenschappelijk onderzoek. Iedere keer met dezelfde uitkomst: het resultaat van het onderzoek was in de overgrote meerderheid van de gevallen in het voordeel van de financier. Het mooiste voorbeeld: een evaluatie van 115 artikelen over de gezondheidseffecten van lage doses Bisphenol A in dierenexperimenten onthulde dat 94% van de publiek gefinancierde studies schadelijke effecten vond en 100% van de commercieel gefinancierde studies geen schadelijke effecten vond. Lees de volgende greep uit vergelijkbare onderzoeken en ziet dat het wel veilig te stellen is dat al het wetenschappelijk onderzoek met de grootste achterdocht bekeken moet worden:
- Aspartame manufacturer funds junk science that declares aspartame to be safe
- Why Some Statins Appear More Efficacious than Others
- SSRI in children: an industry biased record
- Medical journals begin cracking down on fraudulent studies funded by drug companies
- Negative results of drug trials routinely suppressed
- Scope and impact of financial conflicts of interest in biomedical research: a systematic review
- Industry-sponsored beverage studies yield frequent positive results
- Breast Implant Study Results Reflect Funding
De wereld blijft plat
“There seems to be no study too fragmented, no hypothesis too trivial, no literature too biased or too egotistical, no design too warped, no methodology too bungled, no presentation of results too inaccurate, too obscure, and too contradictory, no analysis too self-serving, no argument too circular, no conclusions too trifling or too unjustified, and no grammar and syntax too offensive for a paper to end up in print.” – Drummond Rennie, deputy editor of JAMA and organizer of the International Congress on Peer Review and Biomedical Publication
Het peer review- en publicatieproces zou dit moeten ondervangen. Hier is echter ook van alles mee aan de hand. Niet alleen de onderzoekers, maar ook de tijdschriften zijn verstrengeld in allerlei belangenconflicten met farmaceutische bedrijven. 75% van de studies gepubliceerd in NEJM, JAMA en The Lancet zijn rechstreeks gefinancieerd door commerciele bedrijven. Tegelijkertijd bestaat een aanzienlijk deel van hun opbrengsten uit bijdragen van de farmaceutische industrie, in de vorm van advertenties (jaarlijks meer dan EUR500 miljoen) en herdrukken ($100.000 winst per artikel). Om de analogie met het voetbal te trekken: dit is alsof het salaris van Dick Jol gedeetellijk rechtstreeks bepaald wordt door Ajax, Feyenoord en PSV.
De tijdschriften bepalen zelf welke wetenschappers ze benaderen voor peer-review. Gezien alle belangenconflicten in de branche en de overweldigende grote geldstromen vanuit de farmaceuten is de kans vrij groot dat de peer-reviewer zelf een belangenconflict heeft. Zelfs als de redacteur dit zou willen, heeft hij zeer beperkte mogelijkheden om de kwaliteit van het werk van de peer reviewer te controleren. Onafhankelijke experts die hun werk niet gepubliceerd krijgen, omdat grote bedrijven hen niet willen financieren of omdat hun idee-en te controversieel zijn voor peer-review, zullen niet snel worden uitgenodigd als peer reviewer. Sterker nog, vaak worden ze publiekelijk aan de schandpaal genageld, zoals Dr Andrew Wakefield die onderzoek bekend publiceerde naar de link tussen vaccins en autisme en vervolgens als de hoofdpersoon uit Het Proces van Kafka het gehele propaganda-apparaat over zich heen kreeg.
“The mistake, of course, is to have thought that peer review was any more than a crude means of discovering the acceptability—not the validity—of a new finding. Editors and scientists alike insist on the pivotal importance of peer review. We portray peer review to the public as a quasi-sacred process that helps to make science our most objective truth teller. But we know that the system of peer review is biased, unjust, unaccountable, incomplete, easily fixed, often insulting, usually ignorant, occasionally foolish, and frequently wrong.” - Richard Horton, editor of The Lancet
Dit systeem werkt bevorderend voor de status-quo en belemmerend voor wetenschappers met theorieen en bewijzen die echte vernieuwing met zich meebrengen. Galilei, Copernicus, Newton, Darwin en Einstein waren naar alle waarschijnlijkheid nooit door de peer review gekomen. Galilei beweerde dat de aarde rond is, maar hoe kon de heersende wetenschappelijke elite ooit toegeven dat zij het al die tijd bij het verkeerde eind hadden. Als de consensus doorbroken wordt, gaan carrieres kapot, reputaties naar de filistijnen, en worden miljarden aan onderzoeksbudgetten ingetrokken. Wetenschappers zijn ook maar mensen.
Er zijn verschillende schandalen geweest waarbij zware wetenschapsfraude onopgemerkt is gebleven door de belangrijkste tijdschriften. Als de tijdschriften echte wetenschappelijke principes zouden (kunnen) toepassen, dan zou dat aanzienlijk minder winstgevend zijn, hetgeen in strijd is met de aandeelhoudersbelangen en dus wettelijk niet toegestaan. Wetenschapstijdschriften zijn ook maar commerciele bedrijven.
Dark age of innovation
In vergelijking met de medische wetenschap is de voetballerij een toonbeeld van ethiek. In de pillenbusiness gokt iedereen op zijn eigen wedstrijden: de spelers, de trainer, het bondsfunctionarissen en de scheidsrechters. Begrijp me niet verkeerd, ik zeg niet dat alle wetenschappers altijd frauderen. Echter, de fundamenten van de wetenschap worden wel erg zwak als er zoveel vervuiling in het systeem zit. Vervuiling waar steeds weer nieuwe wetenschappelijke conclusies op gebaseerd worden. Hoe langer deze situatie voortduurt, hoe verder we afraken van wetenschappelijke vooruitgang.
Het is dan ook niet verwonderlijk dat een bekende onderzoeker, Jonathan Huebner, tot de conclusie komt dat we “the dark age of innovation” zijn binnengetreden. Hij heeft becijferd dat onze beschaving al ver over zijn innovatieve piek is, dat alle nieuwe technologie-en van de afgelopen decennia voortborduren op bestaande wetenschappelijke concepten en dat er nauwelijks wezenlijke nieuwe ontdekkingen zijn gedaan.
Je denkt misschien, waarom lees ik dit, maar bedenk hoe groot de invloed van wetenschap is op je eigen leven: electrosmog, e-nummers, behandelmethoden voor aids en kanker, vaccinaties zijn allemaal gebieden waar wetenschappelijke missers grote gevolgen kunnen hebben voor je eigen leven en dat van je dierbaren. Het goede nieuws is dat er nog altijd veel goede onafhankelijke wetenschappers en wetenschapsjournalisten zijn (een breed palet van varierende kwaliteit kun je vinden op http://whale.to). De uitdaging zit hem erin meer funding en publiciteit te genereren voor dit soort wetenschappers om hun idee-en getoetst te krijgen. Je kunt deze wetenschappers zelf steunen door hun boeken te kopen of geld over te maken naar stichtingen die hen financieren.
The journal Science quoted the comments of several scientists to a 1991 National Academy of Sciences panel on peer review:
- “I have been on study sections and have seen members who clearly lacked expertise review proposals and grade proposals in a biased, or self-serving, or bad scientific manner”
- “Under the present ‘culture’, which focuses on fault finding and amplification of minor errors and discouraging innovative research, nearly all NIH funding has gone into confirming, reconfirming, and reinventing what is already known, by individuals of very little insight or talent”
- “Unscientific grant review rhetoric never receives objective scrutiny”
- “The AIDS and Related Research Study Section was composed of individuals with widely different areas of expertise...For the most part, we couldn’t understand the reviews written by other members of the panel”
Cycles are meaningful, and all science that has been developed in the absence of cycle knowledge is inadequate and partial. ...any theory of economics, sociology, history, medicine, or climatology that ignores non-chance rhythms is as manifestly incomplete as medicine was before the discovery of germs.
--- (Edward R. Dewey - 1967)
Zapruder stelt dit stuk op verzoek veilig ivm met opheffing van een websiteBen ik me toch eens verdomde benieuwd welke site het mag wezen.
Ben ik me toch eens verdomde benieuwd welke site het mag wezen.
Ik heb er verder geen verstand van, maar het lijkt erop dat er een onafhankelijk orgaan is dat beoordeelt of een geneesmiddel op de markt mag komen
Je schreef:
`Galilei, Copernicus, Newton, Darwin en Einstein waren naar alle waarschijnlijkheid nooit door de peer review gekomen.'
Ehhhh, dat ZIJN ze ook niet! Al deze genieën werden belachelijk gemaakt en in een aantal gevallen werden hun vernieuwende bijdragen geweigerd door de destijds toonaangevende vakliteratuur.
Het proces dat je beschrijft, is zo herkenbaar in de geschiedenis van vernieuwers binnen de wetenschap, dat ik met betrekking tot dat proces durf te stellen: ´niets nieuws onder de zon´.
Zeker toch bedankt voor je bijdrage, omdat anno nu, meer dan vroeger, "geld en marketing " meer dan ooit op de voorgrond staan als criterium voor 'selectie aan de poort'.