Zapruder Inc.

Vergeet ‘carbon footprint’, echte duurzaamheid heeft niets te maken met ‘minderen’ of ‘reduceren’ of ‘efficiëntie’. Minderen is onmogelijk in een consumptiemaatschappij die elke zoveel jaar het aantal consumptie-eenheden (mensen) verdubbelt. Zero-emission is alleen mogelijk als al het leven verdwijnt van aarde en zelfs dan is er nog (minerale) uitstoot. Eco-efficiëntie is onbelangrijk, het is eco-effectiviteit die telt (niet de huidige dingen juist doen - efficiëntie, maar de juiste dingen huidig maken - effectiviteit). Het idee dat onze ecologische footprint zo klein mogelijk moet zijn, is incorrect en belemmerend bij het opzetten van een groene, duurzame samenleving. De grootte van onze ecologische footprint is namelijk onbelangrijk, het gaat om de samenstelling ervan. Van productieketens naar productiecycli, meer is er niet nodig. Een wereld zonder afvalproductie, dan volgt de rest vanzelf.

Ook zo ziek van de greenwashing?

Hier zijn een paar praktische tips om de oprechtheid van jouw bedrijf te testen.

■ Kijk om te beginnen door de flauwekul heen in de folders die het uitgeeft. Die zijn geschreven door corp. comm. en PR en dienen geen ander doel dan het aanmeten van een groene uitstraling. Holle praat.

■ Steek je vingers in je oren als de duurzaamheidsmanager begint te praten, dat is een functie die zijn bonus verdient met het compenseren van CO2-uitstoot door het aankopen van certificaten en al het beleid daar aan ophangt ongeacht de geldigheid van de onderliggende redeneringen.

■ Ren gillend weg als het begrip ISO 26000 valt. Bedrijven hebben geleerd dat ze moeten doen alsof ze ‘verantwoordelijk’ gedragen en hebben hun versie daarvan geformuleerd in een ‘handleiding’.  Bedrijven hebben andere belangen dan echte mensen.

■ Weiger dat je bedrijf maatschappelijke posities aanneemt namens jou, je bedrijf is niet jouw gekozen regering en kan niet namens jou spreken in politieke of maatschappelijke kwesties. 

Het is ook heel makkelijk de werkelijke intenties van je bedrijf te testen:

1. Vraag je HR-manager of jouw pensioengeld wel duurzaam wordt geïnvesteerd.

Mijn (verplichte) pensioen meldt over hun investeringsbeleid:

Zwitserleven Asset management is bezig om de portefeuilles te integreren met SNS asset management. Hierbij gaan we aansluiten bij de fundamentele uitgangspunten van SNS asset management. Hieronder deze uitgangspunten:

- het vermijden van ernstigste schendingen van de rechten van de mens,

- het vermijden van ernstigste vormen van kinderarbeid,

- het vermijden van betrokkenheid bij dwangarbeid,

- het vermijden van ernstige vormen van corruptie,

- het vermijden van zware vormen van milieuvervuiling,

- geen betrokkenheid bij de productie van wapensystemen waarvan de effecten disproportioneel zijn of die geen onderscheid maken tussen militaire en burgerdoelen, en

- respect voor algemeen aanvaarde ethische beginselen die gelden in een menswaardige samenleving.

Dat is een goed voorbeeld van greenwashing. Er staat namelijk eigenlijk:

- niet tegen schendingen van de rechten van de mens, tenzij ze ernstig zijn

- niet tegen kinderarbeid, tenzij het ernstig is,

- niet tegen corruptie, tenzij het ernstig is

- niet tegen milieuvervuiling tenzij het ernstig is

- niet tegen betrokkenheid bij de productie van wapensystemen

Mijn werkgever verplicht me indirect om deel te nemen aan deze praktijken terwijl ze naar buiten toe duurzaamheid en verantwoordelijk burgerschap prediken. Doet jouw werkgever dat ook, vraag of je uit de pensioenregeling mag wegens gewetensbezwaren.

2. Bankiert het bedrijf zelf al bij een duurzaam (duurzamer) investerende bank zoals de ASN of de Triodos?

3. Word er al biologische voeding geserveerd in de kantines?

4. Meneer de CEO, meneer de duurzaamheidsmanager, weet u wat cradle-2-cradle is?

Meer hoef je niet te weten. Ik kan je de antwoorden op die vragen nu al vertellen.