Zapruder Inc.

Sicko
In een ruim twee uur durende docu toont Michael Moore aan wat er in zijn ogen -en die van veel andere Amerikanen- mis is met het zorgstelsel van de machtigste natie op aarde. Hij richt zich niet op de onfortuinlijke onderklasse die geen geld heeft voor voldoende zorg, maar juist op de overgrote meerderheid die wél betaalde zorg ‘geniet’. Een meesterlijke greep, want zo snijdt Moore een onderwerp aan dat bij iedere burger leeft, ongeacht achtergrond of politiek voorkeur. Wat Moore toont is niet minder dan weerzinwekkend: het gehele zorgstelsel zit in de zak van grote corporaties die hun geld verdienen met het zo min mogelijk verstrekken van zorg aan mensen die dit nodig hebben. Hij geeft een ontluisterende blik in die o zo bekende keuken van smeergelden, lobbygroepen, politieke spelletjes en onverholen hufterigheid en onmenselijkheid. Hoewel Moore duidelijk een zwart-wit beeld schetst van de Amerikaanse medische zorg ten opzichte die van andere landen, slaagt hij voortreffelijk in zijn opzet om te tonen dat Amerika volledig in de greep is van op geld beluste corporaties en burgers niet meer zijn dan menselijk vee dat klaarstaat om uitgebuit te worden.

De documentaire laat ongelooflijke zaken de revue passeren, zoals mensen die letterlijk als oud vuil aan de straat gezet worden omdat ze niet over de juiste zorgpolis beschikken. Tevens komt ook de innige verbintenis tussen big pharma en de verziekte ziekenzorg aan de orde, waarbij de laatste de eerste faciliteert om massa’s veel te dure (onnodige?) medicijnen te pushen. Deze afkalving van de zorg heeft ertoe geleid dat Amerika enorm slecht scoort als het gaat om gezondheid van haar bevolking en de levensverwachting van de gemiddelde Amerikaan. En dan hebben we het nog niet over alle rotzooi die men naar binnen werkt die vol met genetische gemanipuleerde producten en gif zit. Het klapstuk van de film is de trip naar Cuba die Moore maakt met enkele reddingswerkers van 9/11, die inmiddels allemaal ziektes hebben ontwikkeld en vervolgens aan hun lot overgelaten worden door de staat. In Cuba, het-land-van-de-aartsvijand-van-Amerika, krijgen de mensen eerste klas zorg en medicijnen voor een fractie van de prijs die ze in Amerika normaliter wordt afgetroggeld. Ook nadat de camera’s en lichten uit waren en Moore weer terugkeerde naar de VS, bleven de meegekomen Amerikanen eerste klas zorg krijgen van de Cubaanse doktoren.

Interview met twee patiënten die met Moore naar Cuba gingen

Moore vs. truth movements
Moore snijdt een veelvoud aan onderwerpen aan, wat er bijna op duidt dat hij eigenlijk twee of drie verschillende documentaires wilde maken. Zijn poging om de medische zorg, 9/11 en corporatisme versus nationalisering aan elkaar te knopen zijn niet altijd even geslaagd, maar tonen wel dat Moore meer op zijn lever heeft dat we de afgelopen jaren van hem gehoord hebben. De goede verstaander prikt door zijn vorm en kenmerkende humor heen en ziet dat de filmmaker oprecht verbijsterd en boos is. Maar zoals eerder kiest hij ervoor om dit niet in “Alex Jones”-stijl van de daken te schreeuwen. In plaats daarvan kiest hij voor een licht provocatieve stijl waarbij hij de spontaniteit af en toe een handje helpt. Zodoende zijn z’n films niet echt documentaires te noemen, maar subjectieve politieke pamfletten. Eerder riep hij zichzelf uit tot de aartsvijand van de Bush-kliek en alles wat republikeins was en bekritiseerde en passant ook de scheidende democrat president Clinton. Hij toonde de wereld dat het “bi-partisan” systeem dat de dienst uitmaakt in Amerika gedurende vele decennia, eigenlijk niks meer is dan de neppe verschijningsvorm van een veelkoppig monster.

De filmregisseur maakte furore met zijn documentaires Stupid White Men en Fahrenheit 9/11. In zijn voorlaatste film legde hij pijnlijk de politieke en corporate krachten bloot die achter de oorlog in Irak en Afghanistan staken. Hiermee verwierf Moore veel lof en opende hij veel ogen van burgers die nog steeds in shock waren door wat er op 11 september 2001 was gebeurd. De conservatieve krachten waarmee Moore de degens kruiste begonnen aan een ware kruistocht om de corpulente filmmaker zwart te maken en hem te betichten als een non-patriottistisch (wat in Amerika bijna gelijk staat aan holocaustontkenning) en socialistisch staatsgevaarlijk element. Echter, er kwam ook kritiek vanuit de ‘eigen’ gelederen: truth movements die niet tevreden waren met de terughoudende opstelling van Moore betichtten hem ervan een “gatekeeper” te zijn, omdat hij zich niet uitsprak over betrokkenheid van de Amerikaanse regering inzake 9/11. Een beslissing die hem aardig wat kruim gekost moet hebben, aangezien hij zich vervreemde van zijn meest fanatieke fanbase.

Ik denk achteraf dat het een goede zet is geweest van Moore: dat wat je de “truth movement” zou noemen heeft zich als een bij elkaar geraapt allegaartje bewezen dat uitblinkt in chaos, geïnstitutionaliseerde paranoia en chronische ongeorganiseerdheid. Moonhoaxers, truth seekers, ‘no plainers’ en ‘no brainers’ vechten elkaar liever de tent uit dan dat ze de rijen sluiten en gezamenlijk opkomen voor de standpunten die ze delen. Moore wist kennelijk vrij vroeg dat hij met deze over het algemeen goedbedoelende maar zeer diffuse groep zijn eigen maatschappelijke doodsvonnis zou kiezen als hij zich openlijk en onomwonden aan deze club zou verbinden. Los van de subversieve en ronduit gestoorde elementen die ook deze waarheidsvindinggroepen bevolken, is het een groep die over het geheel genomen focus en (historisch) overzicht mist en daardoor te ‘besmet’ is. Vooral op politiek vlak. Moore’s aspiraties gaan verder dan tegen wat deuren trappen en hard schelden op “de NWO”: hij wil het politieke landschap veranderen en daarvoor zoveel mogelijk mensen mobiliseren vanuit de zwijgende meerderheid. Juist die colonne van zwijgende slachtschapen zou massaal de stemhokjes moeten bevolken om te stemmen op een kandidaat of partij die voor echte verandering zou moeten zorgen.

Of Moore dit ooit bereiken zal is de vraag. Feit is wel dat hij een bewuste keuze maakt voor een select aantal onderwerpen die dicht bij de mensen liggen en wellicht de katalysator kunnen zijn naar een grotere collectieve bewustwording. De geschiedenis leert ons dat ieder volk uiteindelijk zijn breekpunt heeft en misschien zijn dan de truthers wel de revolutionairen van morgen. Wie zal het zeggen…

Bekijk hier Sicko volledig (voor zolang deze erop blijft staan)